http://www.dabrowa-gornicza.pl/?nodeid=new..._glowny_id=6792

25.rocznica wprowadzenia stanu wojennego
[2006-12-12 10:57:48]



Czołgi pod Hutą



Czołgi 10. Sudeckiej Dywizji Pancernej sunęły na Hutę Katowice. Wtedy można było się zastanawiać nad pytaniem: czy Sudecka rozjedzie Hutę?
W rzeczywistości wojennego grudnia 1981 roku można zadać było sobie pytanie: ilu tam ludzi zginie?
W ćwierć wieku później można zastanawiać siÄ™ dlaczego, strajk w Hucie i jego pacyfikacja nie skoÅ„czyÅ‚y siÄ™ tragediÄ… od tej na „Wujku”?

Nie ma pewności, czy znajdzie się na to pytanie odpowiedź.

***

Gdy w Hucie Katowice trwały przygotowania do jej obrony, to Lech Wałęsa był pod kluczem. Tak po latach komentuje to, co wydarzyło się w grudniu, w Dąbrowie Górniczej:
– CaÅ‚a ta operacja byÅ‚a zaplanowana wojskowo. Gdy mnie internowano, to dzwoniÅ‚ do mnie jakiÅ› generaÅ‚, nie pamiÄ™tam już jego nazwiska i mówiÅ‚ o tym, że jak hutnicy nie przerwÄ… strajku, to bÄ™dzie pacyfikacja Huty… WiÄ™c mówiÄ™ temu generaÅ‚owi, że jeÅ›li użycie siÅ‚y może spowodować czyjÄ…Å› Å›mierć, to ja Lech WaÅ‚Ä™sa jestem do dyspozycji. JadÄ™ na HutÄ™, rozmawiam z ludźmi i gwarantujÄ™, że ich wyprowadzÄ™ z huty i nie bÄ™dzie żadnego strzelania. Na to ten generaÅ‚ odpowiada: pan sobie żartuje, to jest stan wojenny! I daje do zrozumienia, że komuniÅ›ci w swych rachunkach przewidzieli ofiary.
Jeszcze przed stanem wojennym wiedziaÅ‚em, że jak komuniÅ›ci go ogÅ‚oszÄ…, to w Hucie Katowice bÄ™dzie duży opór, wÅ‚aÅ›ciwie nie tyle opór, co ludzie bÄ™dÄ… straszyć tym oporem milicjÄ™ i wojsko. ByÅ‚em strategiem, a strateg na pewne sprawy patrzy inaczej. WiÄ™c „Solidarność” na Hucie straszyÅ‚a oporem, a WRON straszyÅ‚ czoÅ‚gami. Chociaż do rozbijania barykad wcale nie trzeb używać czoÅ‚gów. Do tego oni mieli specjalistyczny sprzÄ™t! Nie wiem, co by wtedy byÅ‚o, gdyby przy rozbijaniu strajku w Hucie zginÄ™li ludzie…

***


Wojciech Jaruzelski mówiÅ‚ w pamiÄ™tnym przemówieniu z 13 grudnia, że „niechaj w tym umÄ™czonym kraju, który zaznaÅ‚ już tyle klÄ™sk, tyle cierpieÅ„, nie popÅ‚ynie ani jedna kropla polskiej krwi”.
Z dokumentu z 17. 12. 1981 r. podpisanego przez dyrektora Zarządu Zdrowia i Spraw Socjalnych KW MO w Katowicach płk. dr. med. T. Trojanra (tajne, w trzech egzemplarzach):
„Do zabezpieczenia medycznej akcji przeprowadzonej przez siÅ‚y MO dnia 18. 12. 1981 ZarzÄ…d (…) przeznaczyÅ‚ nastÄ™pujÄ…cej siÅ‚y i Å›rodki….”. I nastÄ™puje wyliczanka, ile miejsc w szpitalach resortowych czeka na milicjantów pacyfikujÄ…cych HutÄ™ Katowice. Rezerwa wynosiÅ‚a: 125 łóżek.
Ppłk. K. Kudybka, naczelnik Wydziału Wojewódzkiego Stanowiska Kierowania KW MO w Katowicach raportuje o operacji milicyjnej z 14 grudnia:
„ZawiÄ…zany w hucie „Katowice” (…) komitet strajkowy ogÅ‚osiÅ‚ strajk okupacyjny, w którym udziaÅ‚ braÅ‚o ok. 3000 – 5000 osób oraz zagroziÅ‚, że w wypadku interwencji siÅ‚ porzÄ…dkowych żoÅ‚nierzy LWP spowoduje podpalenie stacji paliw (…). W dziaÅ‚aniach braÅ‚o udziaÅ‚: 790 funkcjonariuszy MO (…), 6 armat wodnych, 170 czÅ‚onków ORMO, 4 kompanie piechoty WP, 4 kompanie czoÅ‚gów 2 kompanie rozpoznania WP (…). W dniu 14. 12. 1981 r. o godz. 15.00 zaplanowane siÅ‚y MO i LWP po sforsowaniu barykady na bramie głównej weszÅ‚y na teren huty. Opanowano centrale telefonicznÄ…, radiowÄ™zeÅ‚ i poligrafiÄ™ (…). DziaÅ‚ania zakoÅ„czono okoÅ‚o godz. 18.00. OperacjÄ™ przeprowadzono sprawnie pomimo dziaÅ‚ania bez peÅ‚nego rozpoznania (…). Strat w siÅ‚ach i Å›rodkach wÅ‚asnych oraz siÅ‚ach współdziaÅ‚ajÄ…cych, jak również wÅ›ród strajkujÄ…cych nie byÅ‚o”.

***

Krzysztof Laga, wtedy dziaÅ‚acz NZS – później wiceminister spraw wewnÄ™trznych w rzÄ…dzie Jerzego Buzka – 13 grudnia poszedÅ‚ pod bramÄ™ Huty…
– ByÅ‚em pod bramÄ… każdego nastÄ™pnego dnia. Ostatni raz – 19 grudnia. PrzynosiliÅ›my jedzenie i odbieraliÅ›my od strajkujÄ…cych bibuÅ‚Ä™. Wtedy byÅ‚em przekonany, że poleje siÄ™ krew. Wpierw siÄ™ polaÅ‚a na „Wujku”. To, tak uważam dziÅ›, osÅ‚abiÅ‚o morale strajkujÄ…cych w Hucie. SÄ…dzÄ™, że ludzie najzwyczajniej bali siÄ™, by i im coÅ› siÄ™ nie staÅ‚o…
Obie strony demonstrowaÅ‚y siÅ‚Ä™. StrajkujÄ…cy zastawili bramy ciężkim sprzÄ™tem, przygotowywali broÅ„. Przez caÅ‚y strajk, od 13 do 23 grudnia pracuje redakcja „Wolnego ZwiÄ…zkowca”. W numerze z 17 grudnia informacje o pacyfikacji kopalni „Wujek”. Bojowy nastrój nieco sÅ‚abnie, tym bardziej, że z kolejnym dniem strajku ubywa protestujÄ…cych. „WZ” radzi:
„KorzystajÄ…c z doÅ›wiadczeÅ„ górników podajemy schematyczne zalecenia na wypadek ataku ZOMO: opór bierny nie ma sensu, ZOMO-wcy reagujÄ… jednakowo bestialsko niezależnie od zachowania siÄ™ ludzi. Wszelkimi siÅ‚ami nie należy dopuÅ›cić do wdarcia siÄ™ ZOMO na teren hal, używajÄ… wtedy gazów Å‚zawiÄ…cych mi obezwÅ‚adniajÄ…cych. tym przypadku wskazane jest szybkie odrzucanie nabojów gazowych (wybuchajÄ… dopiero po 20 sekundach)…”
Jan BiaÅ‚ach byÅ‚ jednym z instruowanych. DziÅ› jest przekonany, że krew mogÅ‚a siÄ™ polać, gdyby wczeÅ›niej zarzÄ…d hutniczej „SolidarnoÅ›ci” nie ewakuowaÅ‚ siÄ™ ze swej siedziby.
– PracowaÅ‚em wtedy na magazynach… Gdyby przy szturmie ZOMO na „mechanika” byÅ‚ zarzÄ…d, to byÅ‚aby walka. A wtedy różnie mogÅ‚oby być. MyÅ›my strajkujÄ…c byli przygotowani na wszystko. Jak siÄ™ widziaÅ‚o ZOMO i czoÅ‚gi, to siÄ™ nie myÅ›laÅ‚o, że w najgorszym przypadku można zostać spaÅ‚owanym. Do dzisiaj zastanawiam siÄ™, dlaczego na Hucie nie doszÅ‚o do rozlewu krwi!
Wspomina Zbigniew Kupisiewicz, redaktor „Wolnego ZwiÄ…zkowca”:
– W nocy z 13 na 14 przenieÅ›liÅ›my redakcjÄ™ z budynku administracyjnego Głównego Mechanika na halÄ™ M 32. Razem z nami ewakuowaÅ‚ siÄ™ Komitet Strajkowy, ukryto też wtedy dokumenty „S”…
Wtedy po raz pierwszy wojsko i ZOMO zaatakowaÅ‚o HutÄ™. Nie mogli sforsować głównej bramy. StrajkujÄ…cy zastawili je cysternami. WyÅ‚om zrobiÅ‚ czoÅ‚g torujÄ…c drogÄ™ dla innych pojazdów. ZOMO zdobyÅ‚o budynek biurowy Głównego Mechanika. Co spotkali na drodze, to zniszczyli. Z Å‚aźni wyciÄ…gali na mróz kÄ…piÄ…cych siÄ™ po I zmianie. WiÄ™kszość z nich… chciaÅ‚a iść do domów, bo posÅ‚uchali wezwaÅ„ do zaprzestania strajku…




23 grudnia ppłk K. Kudybka o zestawieniu sił i środków własnych i wspierających w operacji odblokowania Huty Katowice, czyli rozbicia strajku trwającego od 13 grudnia:
„W dziaÅ‚aniach użyto 4250 funkcjonariuszy MO, w tym 1673 wÅ‚asnych i 2583 wydelegowanych kraju (…). 1978 żoÅ‚nierzy WP dysponujÄ…cych 240 jednostkami wozów pancernych, czoÅ‚gi, BWP, BRDM. Użyto też 3 Å›migÅ‚owców, 3 reflektorów przeciwlotniczych, 3 IRS-ów, 1 WUZ, 4 samochodów bojowych SP, 2 dźwigów samochodowych Cole, 86 szt. Broni palnej, 5 aparatów fotograficznych i 1 kamery foto”.
Jacek Zommer, obecny naczelny „Wolnego ZwiÄ…zkowca” ma swojÄ… hipotezÄ™…
– PracowaÅ‚em w DÄ…browskiej Fabryce Obrabiarek. ChcieliÅ›my doÅ‚Ä…czyć siÄ™ do strajkujÄ…cych na Hucie, ale byÅ‚a obawa, że mogÄ… nas tam wziąć za prowokatorów. SÄ…dzÄ™, że po pierwszym ataku z 14 grudnia wÅ‚adza siÄ™ chyba przeliczyÅ‚a. Ofiary jakieÅ› musiaÅ‚y być, możliwe, że strzelaninÄ… na „Wujku” chcieli pokazać, że ze stawiajÄ…cymi opór tak bÄ™dÄ… siÄ™ rozprawiać. WRON opracowaÅ‚ plan pacyfikowania strajkujÄ…cych zakÅ‚adów…
Wojenna propaganda grzmiała, że element antysocjalistyczny chce wysadzić w powietrze tlenownie i wygasić wielki piec. To ostatnie oznaczałoby prawie, że zniszczenie Huty.
Zbigniew Kupisiewicz mówi tak: jedna strona zagrzewaÅ‚a siÄ™ do walki swoimi metodami, druga – swoimi.
– Jako organizatorzy strajku chcieliÅ›my uniknąć dwóch rzeczy: niszczenia mienia zakÅ‚adu i ofiar. Ludzie byli namawiani do biernego oporu. Co prawda zbroili siÄ™, ale to bardziej dla podniesienia morale i dla zabicia czasu. Walcownie nie pracowaÅ‚y, ale urzÄ…dzenia byÅ‚y caÅ‚y czas pod parÄ…, żeby instalacje nie pozamarzaÅ‚y. Owszem, byÅ‚y takie pomysÅ‚y, może to zgÅ‚aszali jej prowokatorzy, żeby zniszczyć jakieÅ› urzÄ…dzenia sterownicze, ale je od razu odrzucaliÅ›my…




Kupisiewicz dostaÅ‚ 5,5 roku wiÄ™zienia …za nawoÅ‚ywanie do mordowania czÅ‚onków PZPR umieszczone jakoby w pierwszym, strajkowym numerze „Wolnego ZwiÄ…zkowca”.
Ignacy Broniszewski, w owym czasie kierownik oddziału w Magazynach, dotrwał do końca strajku. Potem był internowany. Ma odpowiedź na zasadnicze pytanie:
– MyÅ›my byli dobrze zorganizowani, zabarykadowani po różnych wydziaÅ‚ach i oni chyba nie chcieli brać ich szturmem, bo obawiali siÄ™, że bÄ™dÄ… mieli straty wÅ‚asne i mogÄ… przy tym zniszczyć sprzÄ™t Huty… Gdy dowiedzieliÅ›my siÄ™ o „Wujku”, to siÄ™ mówiÅ‚o, że skoro tam strzelali, to i do nas mogÄ… strzelać.

***


ChciaÅ‚em poznać opiniÄ™ gen. Jaruzelskiego. W jego biurze sekretarka powiedziaÅ‚a, że rzadko w nim bywa, za to częściej w szpitalu, prokuraturze i IPN. Domowy telefon przewodniczÄ…cego WRON milczaÅ‚….
Ppłk. K. Kudybka po odblokowaniu Huty 23 grudnia w raporcie napisał:
„Zestawienie strat wÅ‚asnych w siÅ‚ach i Å›rodkach wÅ‚asnych nie zanotowano. W siÅ‚ach WP odnotowano upadek Å›migÅ‚owca w wyniku którego 1 żoÅ‚nierz (pilot) zginÄ…Å‚ a czterech odniosÅ‚o obrażenia”.
ByÅ‚y jeszcze dwie ofiary, można byÅ‚oby rzec: pokÅ‚osie tamtych wydarzeÅ„. Dwóch uczestników strajku: WÅ‚odzimierz JagodziÅ„ski i Ryszard Kowalski. Pierwszego znaleziono 13 października 1982 r. obok sÅ‚upa wysokie napiÄ™cia; w DÄ…browie Górniczej. Drugiego – w WiÅ›le, pod Krakowem; 7 lutego 1983 r. W obu przypadkach prowadzÄ…cy Å›ledztwa uznali, że byÅ‚y to samobójstwa…

DLACZEGO WPROWADZONO STAN WOJENNY?-










Edward Gierek o przyczynach:

Wojciech Jaruzelski twierdzi, że wprowadził stan wojenny, by ratować socjalizm i Polskę przed radziecką interwencją. A Pan jak uważa?

- ProszÄ™ Pana, jakie tam ratowanie socjalizmu! Jaruzelski wprowadziÅ‚ stan wojenny, bo baÅ‚ siÄ™, żeby go nie wywieźli do Moskwy z workiem na gÅ‚owie, jak Dubczeka w sześćdziesiÄ…tym ósmym. Tylko, że Dubczek wróciÅ‚ do CzechosÅ‚owacji, a Jaruzelski z Moskwy by już nie wróciÅ‚. WÅ‚asnÄ… d…, za przeproszeniem, ratowaÅ‚ a nie socjalizm!

(III 1994 r.)


Wojciech Jaruzelski o przyczynach:

W 1994 roku rozmawiałem z Edwardem Gierkiem. Zapytałem go, czy Jaruzelski wprowadził stan wojenny, by ratować Polskę. Gierek odpowiedział mniej więcej tak: jaką Polskę, siebie ratował, bo bał, żeby go nie wywieziono do Moskwy z workiem na głowie, jak Dubczeka, tylko z tej wycieczki nie byłoby powrotu. To opinia nie tylko Gierka. Jak ją Pan skomentuje?

- Jest to w pewnym sensie zwulgaryzowana opinia, aczkolwiek przedstawia element jakiegoś finału. Wulgaryzuje w tym sensie, że nie można abstrahować od całokształtu sytuacji politycznej, przede wszystkim wewnątrz Polski. To czym mogłoby się wszystko zakończyć było poprzedzone bardzo skomplikowaną, wręcz dramatyczną sytuacja w kraju. Przecież ta absolutnie realna interwencja byłaby pochodną rozwoju wydarzeń, które przetaczały się przez Polskę, a które stawały się powodem lub pretekstem dla ewentualnego wkroczenia wojsk Układu Warszawskiego. Jeśliby do tego doszło, to dla mnie osobisty finał byłby taki, o jakim mówił panu Edward Gierek. Prawdopodobnie jednak żywego do Moskwy by mnie nie wieziono. Wprowadzając stan wojenny nie myślałem jednak o sobie. Interwencja byłaby tragedią dla Polski...

(XII 2001 r.)


SKRÓCONE KALENDARIUM STANU WOJENNEGO

12/13 grudnia 1981
Godzina 23:00 - przerwanie połączeń telefonicznych i teleksowych. Około północy radio i telewizja przestają nadawać. Obraduje Rada Państwa, która uchwala dekret o wprowadzeniu stanu wojennego.
13 grudnia 1981
Ukonstytuowanie siÄ™ WRON. Internowanych zostaje kilkanaÅ›cie tysiÄ™cy dziaÅ‚aczy SolidarnoÅ›ci, wÅ›ród nich przewodniczÄ…cy NSZZ „S” Lech WaÅ‚Ä™sa. KardynaÅ‚ Glemp apeluje o spokój. W 199 zakÅ‚adach pracy rozpoczynajÄ… siÄ™ strajki.
14 grudnia 1981
Powstaje Prymasowski Komitet Pomocy Osobom Pozbawionym Wolności i ich Rodzinom. Wojsko otacza Stocznię Gdańską. Pierwszy dzień ferii dla młodzieży i studentów.
15 grudnia 1981
Pacyfikacja strajków w Stoczni im. Adolfa Warskiego, Hucie Warszawa oraz w kopalni „Manifest Lipcowy” w JastrzÄ™biu (postrzelonych zostaÅ‚o 4 górników).
16 grudnia 1981
Pacyfikacja Stoczni GdaÅ„skiej, Huty im. Lenina, Wytwórni SprzÄ™tu Komunikacyjnego w Mielcu. W TrójmieÅ›cie trwajÄ… walki uliczne. W czasie ataku na kopalniÄ™ „Wujek”, zastrzelono 9 górników, 21 postrzelono.
17 grudnia 1981
Starcia z ZOMO na ulicach Gdańska. Jedna osoba zostaje zastrzelona, dwie są ranne. Demonstracje w Krakowie.
18 grudnia 1981
List Jana Pawła II do gen. Wojciecha Jaruzelskiego z apelem o przerwanie stanu wojennego.
20 grudnia 1981
Koniec strajku w Porcie Gdańskim.
21 grudnia 1981
Romuald Spasowski, ambasador PRL w USA prosi o azyl polityczny. Prasa podaje, że ambasador "cierpiał na stany depresji". Zostanie skazany zaocznie przez Sąd Wojskowy na karę śmierci.
23 grudnia 1981
Pacyfikacja Huty Katowice. Prezydent USA Ronald Reagan wprowadza sankcje gospodarcze wobec PRL (w odpowiedzi na wprowadzenie stanu wojennego).
24 grudnia 1981
Z okazji Wigilii zniesiono na jednÄ… noc godzinÄ™ policyjnÄ….
26 grudnia 1981
Zdzisław Rurarz, ambasador PRL w Japonii, prosi o azyl polityczny w USA. Sąd Wojskowy skaże go zaocznie na karę śmierci.
28 grudnia 1981
Koniec ostatniego strajku okupacyjnego w kopalni „Piast”.
4 stycznia 1982
Początek zajęć w szkołach. Ukazuje się ponad 60 podziemnych tytułów prasowych.
6 stycznia 1982
Rozwiązanie Niezależnego Zrzeszenia Studentów.
13 stycznia 1982
Pierwsza msza za Ojczyznę w kościele św. Stanisława Kostki celebrowana przez ks. Jerzego Popiełuszkę.
25 stycznia 1982
Sejm uchwala ustawę o szczególnej regulacji prawnej w okresie stanu wojennego i zatwierdza dekret o stanie wojennym. Tylko jeden poseł - Romuald Bukowski z Gdańska - głosuje przeciw.
1 lutego 1982
Podwyżka cen żywności, opału i energii (o około 300-400 proc.)
5 lutego 1982
W Åšwidniku odbywa siÄ™ pierwsza „manifestacja spacerowa” polegajÄ…ca na spacerach w czasie nadawania Dziennika TV o 19.30. Wkrótce "manifestacje spacerowe" ruszÄ… i w innych miastach.
8 lutego 1982
Wznowienie zajęć na wszystkich wyższych uczelniach w kraju.
11 lutego 1982
W Warszawie ukazuje się pierwszy numer "Tygodnika Solidarność". Aby zakończyć "manifestacje spacerowe" w Świdniku władze wprowadzają godzinę milicyjną od 19.30.
16 lutego 1982
Pierwszy z protestów młodzieży licealnej, tzw. przerw ciszy, w II Liceum Ogólnokształcącym im. Stefana Batorego w Warszawie.
1 marca 1982
Gen. Czesław Kiszczak informuje, że od 13 grudnia 1981 r. do 26 lutego 1982 r. internowano 6647 osób, zwolniono 2552 osoby.
19 marca 1982
RozwiÄ…zanie Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich; trwa weryfikacja dziennikarzy.
29 marca 1982
Przywrócenie międzymiastowej łączności telefonicznej.
12 kwietnia 1982
W Warszawie zostaje nadana pierwsza 5-minutowa audycja podziemnego Radia "Solidarność".
22 kwietnia 1982
Ukrywający się Zbigniew Bujak, Władysław Frasyniuk, Władysław Hardek i Bogdan Lis powołują Tymczasową Komisję Koordynacyjną "Solidarność".
30 kwietnia 1982
800 internowanych wychodzi na wolność.
1 maja 1982
Kontrpochody i starcia z milicjÄ….
2 maja 1982
Zniesienie godziny milicyjnej.
3 maja 1982
Demonstracje i starcia z milicjÄ….
13 maja 1982
Jednodniowy ogólnopolski strajk ogłoszony przez Tymczasową Komisję Koordynacyjną "Solidarności".
26 maja 1982
Aresztowanie ukrywającego się działacza "Solidarności" Jana Narożniaka, który zostaje postrzelony w czasie próby ucieczki.
7 czerwca 1982
Ranny Jan Narożniak zostaje "wykradziony" ze szpitala przez działaczy podziemnej "Solidarności". Milicja i SB poszukuje go w całym kraju jako szczególnie niebezpiecznego przestępcę.
16 czerwca 1982
Przedstawiciele Francji i Norwegii w Międzynarodowej Organizacji Pracy składają skargę na rząd PRL, zarzucając mu nieprzestrzeganie międzynarodowych ratyfikowanych konwencji.
21 lipca 1982
W przededniu święta narodowego, zwolniono z internowania 913 osób.
31 sierpnia 1982
W rocznicę porozumień sierpniowych liczne demonstracje w całym kraju. W Gdańsku od uderzenia petardy ginie jeden z demonstrantów. W Lubinie funkcjonariusze Służby Bezpieczeństwa zastrzelili trzy osoby, 11 zostało rannych.
8 października 1982
Sejm uchwala ustawę o związkach zawodowych (rozwiązanie wszystkich związków zawodowych działających do czasu wprowadzenia stanu wojennego).
9 października 1982
Rząd USA zawiesza wobec Polski klauzulę najwyższego uprzywilejowania w handlu.
13 października 1982
W czasie zamieszek w Nowej Hucie funkcjonariusz SB zastrzelił 20-letniego Bogdana Wosika.
12 listopada 1982
Lech Wałęsa zostaje zwolniony z internowania.
19 grudnia 1982
Rada Państwa uchwala zawieszenie stanu wojennego od 31 grudnia 1982.
14 maja 1983
Na komisariacie na warszawskim Starym Mieście milicjanci zamordowali maturzystę Grzegorza Przemyka, syna opozycyjnej poetki Barbary Sadowskiej. Władze oskarżają o pobicie załogę karetki pogotowia.
19 maja 1983
Pogrzeb Grzegorza Przemyka.
16-23 czerwca 1982
Pielgrzymka papieża Jana Pawła II do Polski.
22 lipca 1983
Po 586 dniach zniesiono stan wojenny. Rozwiązanie WRON. Amnestia dla więźniów politycznych


TEKSTY: Andrzej Bęben

FOTO: autor, archiwum "Wolnego ZwiÄ…zkowca"

KALENDARIUM: Internet

PodziÄ™kowania dla „WZ” za pomoc w zbieraniu materiałów.

http://www.dabrowa.pl/DG_FOTO_1980/1981121...da-na-hute+.jpg Czołgi jadą na Hute Katowice .

U mnie dziś nowe zdjęcie się pojawiło: http://dawnadabrowa.pl/fotografia/czolgi,n...kiego_3402.html

Wprowadzenie stanu wojennego bardzo dobrze pamiętam , niedziela oczekiwanie na ulubiony program o godzinie 9.00 Teleranek w kabaretach to brzmiało na wesoło 20 lat po tym , po szkole i przyjęciu do pracy do Kombinatu Huta Katowice na wydziale M-21 gdzie mnie ściągnął kolega z internatu TZN-u do pracy .Starsi koledzy z utrzymania ruchu zapytani o stan wojenny jak przebiegał w tym okresie od jego wprowadzenia i przygotowań do strajku okupacyjnego przez pracowników HK i do zakończenia i wyjściu załogi do domów i przygodach internowanych bardzo ciekawie opowiadali.warto by jeszcze spytać byłych kolegów z UR Leszka , Jarosława ,Ryśka drugiego Jarka który spędził stał wojenny w LWP .
Warto też przeglądnąć cyfrowe archiwa bibliotek gdzie jest wykaz ilości osób oddelegowanych do pilnowania nastrojów i humorów Hutników .
Jaki jest wkład Hutników w protest krajowy książki już pomijają i zapominają
jedynie film dokumentalny o strajku na HK o tym wspomina który można na YT znaleźć .
Teleranek
https://www.youtube.com/watch?v=VGaich25rqY

A ja tam się wybrałem pooglądać czołgi pod HK. Jakoś tak po 18 wsiadłem w autobus i pojechałem "na hutę". Przed zakrętem z Kasprzaka w Czerwonych Sztandarów kierowca orzekł, że dalej nie jedzie. Wyszło nas kilku luda i poszliśmy, ciekawie przyglądając się czołgom i żołnierzom. W okolicach drugiego wiaduktu przeszliśmy całą grupką na drugą stronę. Stanęliśmy i się przyglądamy. Podszedł jakiś człowiek i mówi, żebyśmy podeszli bliżej bo tam lepiej będzie widać jak strzelają z czołgów do bramy. No to my, teraz wiem, że głupki, poszliśmy. Minęliśmy wiadukt a tu z piskiem opon ruszyła milicyjna kolumna nysek. Ktoś rzucił hasło "chodu, prowokacja" Jedna z milicyjnych nysek zablokowała chodnik aż do barierki, więc po karoserii i barierkach udało, przynajmniej mnie i tym przede mną wymknąć. Tam gdzie dziś jest parking było ośnieżone kartoflisko, więc nielekko się po tym biegło. Dobiegłem wystrachany do torów i zdałem sobie sprawę, że...nie wiem za bardzo gdzie jestem. Gdzie nie sięgnąłem okiem wszędzie byli ludzie w mundurach. Rozpocząłem więc odwrót. Już nie za bardzo chciałem słuchać "pomocników" Dzwoniłem do bram i furtek, ale nikt nie chciał wpuścić. No to na głupa przed siebie. Na wysokości dzisiejszego sytego zobaczyłem nadjeżdżający tramwaj i zomowców na przystanku. A co tam. Nie byłem sam na ulicy i motorniczy widząc co się dzieje przejeżdżał przez przystanek powoli z otwartymi drzwiami. Daliśmy radę wsiąść i dojechać na Kasprzaka. A gdy wychodziłem z domu matka mówiła, włóż se jasiek na dupę. Wróciłem po 23.

jak wspominki, to wspominki:
mnie stan wojenny zastał w Zwardoniu, 24 godz. jak to po nartach - siedzimy sobie, wypijamy, jest fajnie. Nagle dziwne komunikaty w radio - e co tam jeszcze po jednym, trza iść spać, rano na narty. Rankiem już nie tak wesoło - radio cały czas nadaje głosem Jaruzelskiego. Pierwszy pociąg do Katowic o 16:40, to i tak na narty bo nie wiadomo kiedy będzie można znowu pojeździć. Na stoku dziwne pytania, ludzie widzą nowe twarze to pytają - strajki na uczelniach jeszcze trwają? Mówię: mamy stan wyjątkowy (ten wojenny jakoś do mnie nie przemawiał) - e tam, odpowiadają. Powrót, coś tak około 22 godz w Katowicach (godzina policyjna) strach, ale biegiem na 27 i do Dąbrowy, spokojnie nic się nie dzieje. W centrum pusto, tylko my z tymi nartami i plecakami - to do jutra, zdzwonimy się. Nieprędko można było zatelefonować.

http://www.dabrowa.pl/dg_historia_1981_gru...ta-katowice.htm

Warto przypomnieć że istnieje taka strona gdzie jest dużo wiadomości na temat 13 grudnia 1981 i wydarzeń jakie miały miejsce na Hucie Katowice.